Eleştirilere Karşı Neden Bu Kadar Hassasız?

[n]Beyin > Psikoloji, Yazılar 15 Kasım 2016
2.455

İnsan olmanın bir gereği olarak eleştirilere maruz kalmak hayatın bir parçasıdır. Ama olumsuz eleştirilerden sonra kendinizi günlerce, hatta haftalarca kötü hissetmek yaşam kalitenizi oldukça düşürecektir. Peki, neden böyle hissederiz ve bundan nasıl kurtuluruz?

Eleştirinin türleri vardır. Bazı eleştiriler yapıcıdır, size olumlu anlamda katacakları vardır ve farklı bir bakış açısı kazandırabilir. Öte yandan bazı eleştiriler, sadece kusur bulma odaklıdır ve sizin zayıflıklarınız üzerine odaklanır. Eleştiri duruma yönelik olduğu takdirde kişiyi fazla etkilemez ama benliğe dokunursa günlerce sürecek uykusuz geceler anlamına gelebilir. Örneğin, yaptığınız yemeğe gelen “lezzetli değil” yorumu duruma odaklıdır. Siz her zaman lezzetli yemekler yapan biri olmanıza rağmen o gün yemeği kötü yapmış olabilirsiniz. Ama “yemek kötü çünkü siz beceriksizsiniz” yorumu benliğinize yöneliktir. Sizde uzun süreli olumsuz duyguların hüküm sürmesine neden olabilir. Kendinizi kötü hissetmenizin sebebi olayları yanlış değerlendirme sebebiniz de olabilir. Ne düşünürseniz onu yaşarsınız.

Yanlış değerlendirme örnekleri

  • Yapıcı eleştiriyi yıkıcı algılamak
  • Duruma yapılan eleştiriyi benliğe algılamak
  • Yapılan eleştirinin kişisel bir yorumdan öte olmadığı gerçeğini göz ardı etmek
  • Bir durumu olmuş ve olası tüm durumlara genellemek
  • Olumsuz bir yargıyı kişiliğe etiket olarak kullanıp kendini o şekilde algılamak
  • Siyah-beyaz gibi salt tek bir gerçeğin olduğunu düşünmek

Nasıl iyi hissederiz?

Bunun için öncelikle düşünce yapınızı değiştirmeniz gerekir. Bilişsel çarpıtma yapma olasılığınız olduğunu  ve beyninizin olaylara  otomatik tepki veriyor olabileceği ihtimalini değerlendirin. “Neden böyle hissettim?” sorusunu kendinize yöneltin. Örnek olarak, istediği raporları zamanında yetiştiremediği için patronu tarafından azarlanan bir çalışanı düşünelim. Patron aşırı mükemmeliyetçi ve empati yapamayan biri olabilir. O gün farklı bir şeye sinirlenmiş ya da kendisindeki yetersizlik duygularını çalışanına yansıtarak ödünleme yoluna gitmiş de olabilir. Bu noktada çalışanın düşünmesi gereken şey, olayın dışsal sebeplere bağlı olduğudur.

Diğer bir açıdan bakarsak kişi rapor hazırlama konusunda gerçekten kötüyse bu durumun ne olacağına kafa yormalıdır. Bunun için de kendi olumlu yönlerine odaklanmalıdır. Kişilerarası ilişkilerinde, kriz yönetiminde çok iyi biri olabilir. Hayatta kimsenin her açıdan mükemmel olmadığı gerçeği unutulmamalıdır.

Sonuç olarak, düşünme yapınızı değiştirdiğiniz takdirde, olayları daha gerçekçi değerlendirmeye başlayacaksınız. Değişim bir anda olmaz adım adım olur. Kötü duygular bir anda kaybolmaz. Önce düşünceleriniz değişir, sonra duygularınız değişir. Siz bu düşüncelerinizi değiştirebilecek tek kişisiniz.

Kaynak:
Bu yazı üyemiz tarafından hazırlanıp [n]Beyin Editörü tarafından düzenlenmiştir.
[n]Beyin Üyeleri Ne Diyor?

Henüz hiç yorum yapılmamış.

Facebook Yorumları